Hot Topic! ศาลปกครองกลางพิพากษา ให้ NETBAY จ่าย 323 ล้าน! | Hot Topic! EP.38

ศาลปกครองกลางพิพากษา ให้ NETBAY จ่าย 323 ล้าน!

เจาะลึกประเด็นร้อนที่กลายเป็นทอล์กออฟเดอะทาวน์ในแวดวงไอทีและตลาดหุ้นไทย เมื่อ Netbay (เน็ตเบย์) ต้องเผชิญกับวิกฤตครั้งใหญ่หลังศาลปกครองกลางมีคำพิพากษาให้แพ้คดีต่อบริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) หรือ NT กรณีข้อพิพาทเรื่องค่าธรรมเนียมการใช้ระบบ National Single Window (NSW) วันนี้เราจะมาสรุปข้อมูลสำคัญและผลกระทบที่เกิดขึ้นจากคดีนี้ให้ได้อ่านกันครับ

จุดเริ่มต้นของปมขัดแย้ง : ระบบ NSW และการเปลี่ยนมือผู้ดูแล

Netbay ดำเนินธุรกิจเป็นผู้ให้บริการซอฟต์แวร์ตัวกลาง (Gateway) เพื่อเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างภาคเอกชนและภาครัฐ โดยเฉพาะกลุ่มผู้นำเข้าและส่งออกที่ต้องทำเอกสารเคลียร์ภาษีกับกรมศุลกากรผ่านระบบที่เรียกว่า National Single Window (NSW) ซึ่งถือเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญในการทำธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ของประเทศ

จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นเมื่อมติคณะรัฐมนตรีเห็นชอบให้โอนย้ายการบริหารจัดการระบบ NSW จากกรมศุลกากรมาอยู่ในความรับผิดชอบของบริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ หรือ NT โดยทาง NT ได้ลงทุนพัฒนาระบบให้บริการ NSW รูปแบบใหม่เต็มรูปแบบ และเรียกให้บริษัทเอกชนทุกรายที่ต้องการเชื่อมต่อข้อมูลเข้ามาทำสัญญาใช้บริการใหม่

ในขณะที่ผู้ประกอบการรายอื่นๆ อีก 8 ราย ตัดสินใจยอมรับเงื่อนไขและทำสัญญากับ NT ตามปกติ แต่ทาง Netbay กลับเลือกที่จะปฏิเสธ โดยให้เหตุผลว่าตนเองยังมีสัญญากับกรมศุลกากรฉบับเดิมซึ่งยังมีผลคุ้มครองไปจนถึงปี 2568 และในสัญญานั้นไม่มีข้อกำหนดเรื่องการเรียกเก็บค่าบริการเพิ่ม ทว่าในมุมมองของ NT เห็นว่า Netbay ได้เข้ามาใช้งานระบบเซิร์ฟเวอร์ใหม่ที่ทาง NT เป็นผู้ดูแลโดยไม่ยอมจ่ายเงิน จึงนำไปสู่การฟ้องร้องต่อศาลปกครองในที่สุด

รายละเอียดคำพิพากษา : 323 ล้านบาท

คำพิพากษาของศาลปกครองกลางในครั้งนี้ ระบุให้ Netbay ชำระเงินค่าบริการให้แก่ โทรคมนาคมแห่งชาติ (NT) เป็นมูลค่ารวมกว่า 323 ล้านบาท ซึ่งตัวเลขนี้ครอบคลุมเพียง “ช่วงเวลาแรก” เท่านั้น (ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ 2566 ถึง มีนาคม 2567) โดยแบ่งเป็น:

• เงินต้นจำนวน 321 ล้านบาท
• ดอกเบี้ยสะสมประมาณ 2 ล้านบาท
• รวมถึงดอกเบี้ยต่อเนื่องในอัตราร้อยละ 5 ต่อปีของเงินต้นจนกว่าจะชำระเสร็จสิ้น

สิ่งที่น่ากังวลยิ่งกว่าสำหรับนักลงทุนคือ “คดีที่สอง” ที่กำลังตามมา ซึ่งเป็นการเรียกเก็บค่าบริการในช่วงเวลาต่อมา (ตั้งแต่เมษายน 2567 จนถึงวันสิ้นสุดสัญญาเดิมในปี 2568) โดยมียอดฟ้องร้องเพิ่มเติมอีกประมาณ 425 ล้านบาท นั่นหมายความว่า หากผลการตัดสินในคดีที่สองเป็นไปในแนวทางเดียวกับคดีแรก มูลค่าความเสียหายรวมที่ Netbay อาจต้องจ่ายให้กับ NT อาจพุ่งสูงถึงกว่า 750 ล้านบาท (ยังไม่รวมดอกเบี้ย)

ผลกระทบทางการเงินและความเชื่อมั่น: เมื่อความมั่นใจกลายเป็นความเสี่ยง

ประเด็นที่สร้างแรงสั่นสะเทือนต่อราคาหุ้นของบริษัทคือ ที่ผ่านมา Netbay ไม่เคยมีการตั้งสำรองเงินเพื่อรองรับผลแพ้คดีนี้ไว้เลย เนื่องจากบริษัทมีความเชื่อมั่นสูงในข้อต่อสู้ทางกฎหมายของตนเอง

เมื่อผลคำพิพากษาศาลชั้นต้นออกมาในเชิงลบ ราคาหุ้นของ Netbay จึงดิ่งลงทันทีกว่า 14% ภายในวันเดียว ส่งผลให้มูลค่าบริษัท (Market Cap) หายไปกว่า 520 ล้านบาท นอกจากนี้ เมื่อพิจารณาจากงบการเงินล่าสุด สิ้นปี 2568 พบว่าบริษัทมีสภาพคล่อง (เงินสด เงินลงทุนระยะสั้น และลูกหนี้) รวมกันประมาณ 500 กว่าล้านบาท ซึ่งอาจ “ไม่เพียงพอ” หากต้องชำระหนี้รวมทั้งสองคดีที่อาจสูงถึง 750 ล้านบาท

ก้าวต่อไปของข้อพิพาทระหว่าง Netbay และ NT

อย่างไรก็ดี มหากาพย์ครั้งนี้ยังไม่ถึงบทสรุปสุดท้าย โดยทาง Netbay ได้แจ้งต่อตลาดหลักทรัพย์ฯ ว่าเตรียมดำเนินการยื่นอุทธรณ์ต่อ ศาลปกครองสูงสุด เพื่อสู้คดีต่อไปตามขั้นตอนกฎหมาย

บทเรียนครั้งนี้สะท้อนให้เห็นว่า การทำธุรกิจในรูปแบบ B2B ที่ต้องพึ่งพิงนโยบายและโครงสร้างพื้นฐานจากภาครัฐมีความเสี่ยงและความซับซ้อนซ่อนอยู่เสมอ บทสรุปสุดท้ายระหว่าง Netbay และ โทรคมนาคมแห่งชาติ (NT) จะลงเอยอย่างไร และจะมีการเจรจาประนีประนอมกันได้หรือไม่ เป็นเรื่องที่นักลงทุนต้องติดตามอย่างใกล้ชิดชนิดห้ามกระพริบตาครับ

หมายเหตุ: บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อการศึกษา และการเขียนบล็อกเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำในการลงทุน หรือชี้นำให้ซื้อ ถือ หรือขายหลักทรัพย์ใดๆ ผู้ลงทุนควรศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมก่อนตัดสินใจลงทุน